Jak przygotować plakat do druku?

Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego niektóre plakaty wyglądają fantastycznie na ekranie, ale po wydrukowaniu tracą swój urok? Przygotowanie plakatu do druku to sztuka, która wymaga precyzji i znajomości kilku kluczowych zasad. Niezależnie od tego, czy tworzysz projekt dla firmy, wydarzenia kulturalnego czy kampanii społecznej, profesjonalne przygotowanie materiału jest gwarancją sukcesu i pozwala uniknąć kosztownych błędów. Zanurzmy się w świat druku, aby Twój kolejny plakat zachwycał jakością!

Rozdzielczość ma znaczenie

Podstawą każdego wysokiej jakości wydruku jest odpowiednia rozdzielczość. Często mylona z rozdzielczością ekranową, w druku operujemy pojęciem DPI (dots per inch – punktów na cal). Podczas gdy ekrany komputerów wyświetlają obraz zazwyczaj w 72 DPI, dla druku plakatu potrzebujemy znacznie więcej.

Jaką rozdzielczość wybrać?

• Dla plakatów oglądanych z bliska, np. A4, A3, zalecana rozdzielczość to 300 DPI. Zapewni to ostrość i szczegółowość.
• Dla plakatów wielkoformatowych, takich jak billboardy czy banery, które oglądane są z dużej odległości, wystarczy 150 DPI, a nawet mniej. Drukarnie często podają swoje preferowane wartości.

Pamiętaj, że zwiększanie rozdzielczości obrazu o niskiej jakości nie poprawi jego ostrości – spowoduje jedynie "rozciągnięcie" pikseli. Zawsze startuj z materiałem źródłowym o wysokiej jakości!

Format i spad – klucz do perfekcji

Wydaje się proste: chcesz plakat A1, więc projektujesz w A1. Ale to nie wszystko! Niezbędny jest również tak zwany spad (bleed) i margines bezpieczeństwa.

Czym jest spad?

Spad to dodatkowy obszar grafiki, który wykracza poza docelowy format plakatu. Po wydrukowaniu plakat jest przycinany do właściwego rozmiaru. Spad (zazwyczaj 2-5 mm z każdej strony) gwarantuje, że po przycięciu na krawędziach nie pojawią się nieestetyczne białe paski, nawet jeśli nóż tnący minimalnie się przesunie.

Margines bezpieczeństwa

Ważne elementy tekstu i grafiki, logo, czy dane kontaktowe, powinny być umieszczone w bezpiecznej odległości od krawędzi cięcia (zazwyczaj 3-5 mm do wewnątrz od linii cięcia). Dzięki temu masz pewność, że nic istotnego nie zostanie przypadkowo odcięte.

Tryb kolorów: CMYK czy RGB?

To jeden z najczęstszych błędów początkujących projektantów. Monitory i telewizory wyświetlają kolory w trybie RGB (Red, Green, Blue – czerwony, zielony, niebieski). Drukarnie natomiast używają trybu CMYK (Cyan, Magenta, Yellow, Key/Black – błękitny, purpurowy, żółty, czarny).

Dlaczego CMYK?

Maszyny drukarskie tworzą kolory, mieszając cztery podstawowe atramenty. Projektując w RGB, ryzykujesz, że kolory na wydruku będą się znacząco różnić od tych, które widziałeś na ekranie. Konwersja z RGB do CMYK może spowodować utratę nasycenia lub zmianę odcienia, ponieważ zakres barw CMYK jest węższy.

Zawsze upewnij się, że Twój projekt jest przygotowany w trybie kolorów CMYK od samego początku.

Czcionki – zakręcone, ale bezpieczne

Wybrałeś idealną czcionkę, ale czy drukarnia ją posiada? Brak odpowiedniej czcionki na komputerze drukarni może skutkować jej automatycznym zastąpieniem inną, co zrujnuje cały projekt. Aby tego uniknąć, istnieją dwie główne metody:

• Konwersja na krzywe/obrysy: Ta metoda przekształca tekst z edytowalnej czcionki w grafikę wektorową. Tekst staje się obrazem, więc nie ma już potrzeby posiadania danej czcionki. Pamiętaj, że po konwersji nie będziesz mógł edytować tekstu.
• Osadzanie czcionek: Niektóre formaty plików (np. PDF) pozwalają na osadzenie użytych czcionek w pliku. Upewnij się, że licencja czcionki na to zezwala.

Większość drukarni preferuje tekst zamieniony na krzywe, co eliminuje wszelkie problemy z czcionkami.

Jakość grafik i obrazów

Nie ma nic gorszego niż pikseloza na wydrukowanym plakacie. Jakość grafiki i zdjęć użytych w projekcie jest absolutnie kluczowa.

• Grafika wektorowa: Logotypy, ikony, ilustracje stworzone w programach takich jak Adobe Illustrator czy CorelDRAW są idealne do druku. Można je skalować do dowolnego rozmiaru bez utraty jakości.
• Zdjęcia rastrowe: Fotografie (np. JPG, PNG, TIFF) składają się z pikseli. Muszą mieć odpowiednią rozdzielczość (DPI) dla docelowego rozmiaru wydruku. Używanie zdjęć pobranych z internetu, które często mają niską rozdzielczość (72 DPI), jest prostą drogą do rozczarowania.

Zawsze używaj zdjęć w oryginalnej, wysokiej rozdzielczości.

Wybór formatu pliku do druku

Ostatnim, ale niezwykle ważnym krokiem jest zapisanie projektu w odpowiednim formacie pliku. Najczęściej preferowanym i najbardziej uniwersalnym formatem jest PDF.

Dlaczego PDF?

• Uniwersalność: Pliki PDF wyglądają tak samo na każdym komputerze i systemie operacyjnym.
• Zachowanie elementów: PDF doskonale zachowuje układ, czcionki (jeśli są osadzone lub zamienione na krzywe), kolory i grafiki.
• Standard branżowy: Większość drukarni ma jasno określone wytyczne dotyczące eksportowania plików PDF "do druku" (tzw. PDF/X).

Inne akceptowane formaty to TIFF (dla grafik rastrowych), EPS (dla grafik wektorowych), ale PDF jest zazwyczaj najbardziej kompleksowym i bezpiecznym wyborem.

Ostatnie szlify: korekta i weryfikacja

Nawet najlepszy projekt może zostać zepsuty przez literówkę lub błąd w danych. Przed wysłaniem pliku do drukarni, wykonaj dokładną korektę i weryfikację.

• Sprawdź tekst pod kątem błędów ortograficznych i interpunkcyjnych.
• Upewnij się, że wszystkie dane (daty, adresy, numery telefonów) są poprawne.
• Zweryfikuj układ, marginesy, spad i bezpieczne obszary.
• Jeśli to możliwe, poproś inną osobę o sprawdzenie projektu – świeże oko często dostrzega błędy, które umknęły autorowi.

Niektóre drukarnie oferują również tzw. "soft proof" (cyfrowa próbka) lub nawet "hard proof" (wydruk próbny), co jest szczególnie polecane przy dużych nakładach.

Komunikacja z drukarnią – klucz do sukcesu

Każda drukarnia może mieć swoje unikalne wymagania i preferencje. Zanim zaczniesz projektować, a zwłaszcza przed wysłaniem pliku, skontaktuj się z wybraną drukarnią.

• Zapytaj o ich specyfikację techniczną: preferowane DPI, spad, tryb kolorów, akceptowane formaty plików.
• Dopytaj o szablony lub profile kolorów, jeśli są dostępne.

Dobra komunikacja z drukarnią to podstawa, by Twój plakat został wydrukowany dokładnie tak, jak sobie to wymarzyłeś. Powodzenia w tworzeniu!